{"id":47558,"date":"2025-06-10T11:42:30","date_gmt":"2025-06-10T04:42:30","guid":{"rendered":"https:\/\/www.oucru.org\/research-finds-new-metabolic-clues-to-survival-in-tuberculous-meningitis-duplicate-47522\/"},"modified":"2025-06-10T12:21:26","modified_gmt":"2025-06-10T05:21:26","slug":"chat-chuyen-hoa-giup-du-doan-dien-bien-lao-mang-nao","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/test.oucru.org\/index.php\/2025\/06\/10\/chat-chuyen-hoa-giup-du-doan-dien-bien-lao-mang-nao\/","title":{"rendered":"Nghi\u00c3\u00aan c\u00e1\u00bb\u00a9u m\u00e1\u00bb\u203ai t\u00c3\u00acm ra c\u00c3\u00a1c ch\u00e1\u00ba\u00a5t chuy\u00e1\u00bb\u0192n h\u00c3\u00b3a gi\u00c3\u00bap d\u00e1\u00bb\u00b1 \u00c4\u2018o\u00c3\u00a1n di\u00e1\u00bb\u2026n bi\u00e1\u00ba\u00bfn b\u00e1\u00bb\u2021nh lao m\u00c3\u00a0ng n\u00c3\u00a3o"},"content":{"rendered":"<p><a href=\"https:\/\/www.cell.com\/med\/abstract\/S2666-6340(25)00130-8?uuid=uuid%3A17611bd5-5715-44ad-9760-a6eea1f2ec3a\">Nghi\u00c3\u00aan c\u00e1\u00bb\u00a9u m\u00e1\u00bb\u203ai nh\u00e1\u00ba\u00a5t<\/a> c\u00e1\u00bb\u00a7a <a href=\"https:\/\/www.oucru.org\/vi\/research\/lao\/\">nh\u00c3\u00b3m nghi\u00c3\u00aan c\u00e1\u00bb\u00a9u Lao<\/a> thu\u00e1\u00bb\u2122c \u00c4\u0090\u00c6\u00a1n v\u00e1\u00bb\u2039 Nghi\u00c3\u00aan c\u00e1\u00bb\u00a9u L\u00c3\u00a2m s\u00c3\u00a0ng \u00c4\u0090\u00e1\u00ba\u00a1i h\u00e1\u00bb\u008dc Oxford (OUCRU), ph\u00e1\u00bb\u2018i h\u00e1\u00bb\u00a3p c\u00c3\u00b9ng c\u00c3\u00a1c \u00c4\u2018\u00e1\u00bb\u2018i t\u00c3\u00a1c t\u00e1\u00bb\u00ab Indonesia, H\u00c3\u00a0 Lan v\u00c3\u00a0 Hoa K\u00e1\u00bb\u00b3, \u00c4\u2018\u00c3\u00a3 \u00c4\u2018i s\u00c3\u00a2u ph\u00c3\u00a2n t\u00c3\u00adch d\u00e1\u00bb\u2039ch n\u00c3\u00a3o t\u00e1\u00bb\u00a7y. K\u00e1\u00ba\u00bft qu\u00e1\u00ba\u00a3 cho th\u00e1\u00ba\u00a5y, nhi\u00e1\u00bb\u0081u ch\u00e1\u00ba\u00a5t chuy\u00e1\u00bb\u0192n h\u00c3\u00b3a trong d\u00e1\u00bb\u2039ch n\u00c3\u00a3o t\u00e1\u00bb\u00a7y c\u00c3\u00b3 li\u00c3\u00aan h\u00e1\u00bb\u2021 ch\u00e1\u00ba\u00b7t ch\u00e1\u00ba\u00bd v\u00e1\u00bb\u203ai ti\u00c3\u00aan l\u00c6\u00b0\u00e1\u00bb\u00a3ng c\u00e1\u00bb\u00a7a b\u00e1\u00bb\u2021nh nh\u00c3\u00a2n lao m\u00c3\u00a0ng n\u00c3\u00a3o, h\u00e1\u00bb\u00a9a h\u00e1\u00ba\u00b9n m\u00e1\u00bb\u0178 ra nh\u00e1\u00bb\u00afng h\u00c6\u00b0\u00e1\u00bb\u203ang ti\u00e1\u00ba\u00bfp c\u00e1\u00ba\u00adn m\u00e1\u00bb\u203ai trong \u00c4\u2018i\u00e1\u00bb\u0081u tr\u00e1\u00bb\u2039.\u00c2\u00a0<\/p>\n<p>Lao m\u00c3\u00a0ng n\u00c3\u00a3o l\u00c3\u00a0 m\u00e1\u00bb\u2122t th\u00e1\u00bb\u0192 lao n\u00e1\u00ba\u00b7ng v\u00e1\u00bb\u203ai h\u00c6\u00a1n 164.000 m\u00e1\u00ba\u00afc ph\u00e1\u00ba\u00a3i tr\u00c3\u00aan to\u00c3\u00a0n c\u00e1\u00ba\u00a7u v\u00c3\u00a0o n\u00c4\u0192m 2019. C\u00c4\u0192n b\u00e1\u00bb\u2021nh n\u00c3\u00a0y ph\u00c3\u00a1t sinh do c\u00c6\u00a1 ch\u00e1\u00ba\u00bf g\u00c3\u00a2y vi\u00c3\u00aam qu\u00c3\u00a1 m\u00e1\u00bb\u00a9c t\u00e1\u00ba\u00a1i m\u00c3\u00a0ng n\u00c3\u00a3o, tuy nhi\u00c3\u00aan, \u00c4\u2018\u00e1\u00ba\u00bfn nay v\u00e1\u00ba\u00abn ch\u00c6\u00b0a c\u00c3\u00b3 ph\u00c6\u00b0\u00c6\u00a1ng ph\u00c3\u00a1p \u00c4\u2018i\u00e1\u00bb\u0081u tr\u00e1\u00bb\u2039 hi\u00e1\u00bb\u2021u qu\u00e1\u00ba\u00a3. Ngay c\u00e1\u00ba\u00a3 khi b\u00e1\u00bb\u2021nh nh\u00c3\u00a2n \u00c4\u2018\u00c6\u00b0\u00e1\u00bb\u00a3c \u00c3\u00a1p d\u00e1\u00bb\u00a5ng ph\u00c3\u00a1c \u00c4\u2018\u00e1\u00bb\u201c \u00c4\u2018i\u00e1\u00bb\u0081u tr\u00e1\u00bb\u2039 lao ti\u00c3\u00aau chu\u00e1\u00ba\u00a9n, bao g\u00e1\u00bb\u201cm c\u00e1\u00ba\u00a3 thu\u00e1\u00bb\u2018c kh\u00c3\u00a1ng vi\u00c3\u00aam dexamethasone, th\u00c3\u00ac m\u00e1\u00bb\u2122t n\u00e1\u00bb\u00ada s\u00e1\u00bb\u2018 ng\u00c6\u00b0\u00e1\u00bb\u009di m\u00e1\u00ba\u00afc v\u00e1\u00ba\u00abn t\u00e1\u00bb\u00ad vong ho\u00e1\u00ba\u00b7c ch\u00e1\u00bb\u2039u bi\u00e1\u00ba\u00bfn ch\u00e1\u00bb\u00a9ng d\u00c3\u00a0i h\u00e1\u00ba\u00a1n.\u00c2\u00a0<\/p>\n<p>C\u00c3\u00a1c nh\u00c3\u00a0 nghi\u00c3\u00aan c\u00e1\u00bb\u00a9u \u00c4\u2018\u00c3\u00a3 \u00c4\u2018\u00c6\u00b0a ra gi\u00e1\u00ba\u00a3 thuy\u00e1\u00ba\u00bft r\u00e1\u00ba\u00b1ng c\u00c3\u00a1c con \u00c4\u2018\u00c6\u00b0\u00e1\u00bb\u009dng chuy\u00e1\u00bb\u0192n h\u00c3\u00b3ac\u00c3\u00b3 th\u00e1\u00bb\u0192 \u00e1\u00ba\u00a3nh h\u00c6\u00b0\u00e1\u00bb\u0178ng \u00c4\u2018\u00e1\u00ba\u00bfn k\u00e1\u00ba\u00bft qu\u00e1\u00ba\u00a3 \u00c4\u2018i\u00e1\u00bb\u0081u tr\u00e1\u00bb\u2039 v\u00c3\u00a0 gi\u00c3\u00bap ph\u00c3\u00a1t tri\u00e1\u00bb\u0192n c\u00c3\u00a1c li\u00e1\u00bb\u2021u ph\u00c3\u00a1p h\u00c6\u00b0\u00e1\u00bb\u203ang \u00c4\u2018\u00e1\u00ba\u00bfn v\u00e1\u00ba\u00adt ch\u00e1\u00bb\u00a7\u00c2\u00a0 hi\u00e1\u00bb\u2021u qu\u00e1\u00ba\u00a3 h\u00c6\u00a1n. H\u00e1\u00bb\u008d \u00c4\u2018\u00c3\u00a3 thu th\u00e1\u00ba\u00adp v\u00c3\u00a0 ph\u00c3\u00a2n t\u00c3\u00adch 619 ch\u00e1\u00ba\u00a5t chuy\u00e1\u00bb\u0192n h\u00c3\u00b3a t\u00e1\u00bb\u00ab 1.067 m\u00e1\u00ba\u00abu d\u00e1\u00bb\u2039ch n\u00c3\u00a3o t\u00e1\u00bb\u00a7y t\u00e1\u00bb\u00ab b\u00e1\u00bb\u2021nh nh\u00c3\u00a2n lao m\u00c3\u00a0ng n\u00c3\u00a3o \u00e1\u00bb\u0178 Indonesia v\u00c3\u00a0 Vi\u00e1\u00bb\u2021t Nam.\u00c2\u00a0\u00c2\u00a0<\/p>\n<p>Nghi\u00c3\u00aan c\u00e1\u00bb\u00a9u s\u00e1\u00bb\u00ad d\u00e1\u00bb\u00a5ng k\u00e1\u00bb\u00b9 thu\u00e1\u00ba\u00adt s\u00e1\u00ba\u00afc k\u00c3\u00bd l\u00e1\u00bb\u008fng \u00e2\u20ac\u201c kh\u00e1\u00bb\u2018i ph\u00e1\u00bb\u2022 kh\u00c3\u00b4ng \u00c4\u2018\u00e1\u00bb\u2039nh h\u00c6\u00b0\u00e1\u00bb\u203ang (LC-MS). \u00c4\u0090\u00c3\u00a2y l\u00c3\u00a0 m\u00e1\u00bb\u2122t n\u00e1\u00bb\u0081n t\u00e1\u00ba\u00a3ng metabolomics ti\u00c3\u00aan ti\u00e1\u00ba\u00bfn do<a href=\"https:\/\/www.broadinstitute.org\/\"> Vi\u00e1\u00bb\u2021n Broad c\u00e1\u00bb\u00a7a MIT v\u00c3\u00a0 Harvard<\/a> ph\u00c3\u00a1t tri\u00e1\u00bb\u0192n, n\u00e1\u00bb\u2022i b\u00e1\u00ba\u00adt v\u00e1\u00bb\u203ai \u00c4\u2018\u00e1\u00bb\u2122 nh\u00e1\u00ba\u00a1y c\u00e1\u00bb\u00b1c cao, kh\u00e1\u00ba\u00a3 n\u00c4\u0192ng bao ph\u00e1\u00bb\u00a7 r\u00e1\u00bb\u2122ng c\u00c3\u00a1c ch\u00e1\u00ba\u00a5t chuy\u00e1\u00bb\u0192n h\u00c3\u00b3a v\u00c3\u00a0 ph\u00c3\u00a2n t\u00c3\u00adch chuy\u00c3\u00aan s\u00c3\u00a2u ch\u00e1\u00bb\u2030 v\u00e1\u00bb\u203ai m\u00e1\u00bb\u2122t l\u00c6\u00b0\u00e1\u00bb\u00a3ng d\u00e1\u00bb\u2039ch n\u00c3\u00a3o t\u00e1\u00bb\u00a7y nh\u00e1\u00bb\u008f.\u00c2\u00a0<\/p>\n<h3>C\u00c3\u00a1c ch\u00e1\u00ba\u00a5t chuy\u00e1\u00bb\u0192n h\u00c3\u00b3a gi\u00c3\u00bap d\u00e1\u00bb\u00b1 \u00c4\u2018o\u00c3\u00a1n\u00c2\u00a0di\u00e1\u00bb\u2026n bi\u00e1\u00ba\u00bfn\u00c2\u00a0b\u00e1\u00bb\u2021nh lao m\u00c3\u00a0ng n\u00c3\u00a3o\u00c2\u00a0<\/h3>\n<p><a href=\"https:\/\/www.cell.com\/med\/abstract\/S2666-6340(25)00130-8?uuid=uuid%3A17611bd5-5715-44ad-9760-a6eea1f2ec3a\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">\u00c4\u0090\u00c6\u00b0\u00e1\u00bb\u00a3c c\u00c3\u00b4ng b\u00e1\u00bb\u2018 tr\u00c3\u00aan t\u00e1\u00ba\u00a1p ch\u00c3\u00ad Med<\/a>, nghi\u00c3\u00aan c\u00e1\u00bb\u00a9u \u00c4\u2018\u00c3\u00a3 x\u00c3\u00a1c \u00c4\u2018\u00e1\u00bb\u2039nh m\u00c6\u00b0\u00e1\u00bb\u009di ch\u00e1\u00ba\u00a5t chuy\u00e1\u00bb\u0192n h\u00c3\u00b3a c\u00c3\u00b3 n\u00e1\u00bb\u201cng \u00c4\u2018\u00e1\u00bb\u2122 cao h\u00c6\u00a1n \u00e1\u00bb\u0178 nh\u00e1\u00bb\u00afng b\u00e1\u00bb\u2021nh nh\u00c3\u00a2n t\u00e1\u00bb\u00ad vong do lao m\u00c3\u00a0ng n\u00c3\u00a3o trong v\u00c3\u00b2ng 60 ng\u00c3\u00a0y sau khi ch\u00e1\u00ba\u00a9n \u00c4\u2018o\u00c3\u00a1n. B\u00c3\u00aan c\u00e1\u00ba\u00a1nh tryptophan \u00c4\u2018\u00c3\u00a3 \u00c4\u2018\u00c6\u00b0\u00e1\u00bb\u00a3c b\u00c3\u00a1o c\u00c3\u00a1o trong c\u00c3\u00a1c nghi\u00c3\u00aan c\u00e1\u00bb\u00a9u tr\u00c6\u00b0\u00e1\u00bb\u203ac \u00c4\u2018\u00c3\u00a2y, ch\u00c3\u00adn ch\u00e1\u00ba\u00a5t c\u00c3\u00b2n l\u00e1\u00ba\u00a1i l\u00c3\u00a0 nh\u00e1\u00bb\u00afng ph\u00c3\u00a1t hi\u00e1\u00bb\u2021n m\u00e1\u00bb\u203ai. Bao g\u00e1\u00bb\u201cm c\u00c3\u00a1c axit b\u00c3\u00a9o hydroxyl h\u00c3\u00b3a nh\u00c6\u00b0 3-hydroxyoctanoate (FA 8:0;3OH), hydroxy-isocaproate (FA 6:0;OH), hydroxyisobutyrate (FA 4:0;OH) v\u00c3\u00a0 m\u00e1\u00bb\u2122t d\u00e1\u00ba\u00abn xu\u00e1\u00ba\u00a5t li\u00c3\u00aan quan l\u00c3\u00a0 C4-OH carnitine.\u00c2\u00a0\u00c2\u00a0<\/p>\n<figure><a href=\"https:\/\/www.oucru.org\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/image.png\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.oucru.org\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/image.png\" alt=\"\" \/><\/a><figcaption><em>H\u00c3\u00acnh 1: T\u00e1\u00bb\u2022ng quan nghi\u00c3\u00aan c\u00e1\u00bb\u00a9u\u00c2\u00a0<\/em>\u00c2\u00a0<\/figcaption><\/figure>\n<p>C\u00c3\u00a1c ch\u00e1\u00ba\u00a5t chuy\u00e1\u00bb\u0192n h\u00c3\u00b3a n\u00c3\u00a0y \u00c4\u2018\u00c6\u00b0\u00e1\u00bb\u00a3c chia th\u00c3\u00a0nh hai nh\u00c3\u00b3m ch\u00c3\u00adnh: axit b\u00c3\u00a9o v\u00c3\u00a0 tryptophan. Ch\u00c3\u00bang cho th\u00e1\u00ba\u00a5y li\u00c3\u00aan h\u00e1\u00bb\u2021 r\u00c3\u00b5 r\u00c3\u00a0ng v\u00e1\u00bb\u203ai c\u00c3\u00a1c ch\u00e1\u00bb\u2030 s\u00e1\u00bb\u2018 b\u00e1\u00bb\u2021nh n\u00e1\u00ba\u00b7ng tr\u00c3\u00aan l\u00c3\u00a2m s\u00c3\u00a0ng, nh\u00c6\u00b0 thang \u00c4\u2018i\u00e1\u00bb\u0192m h\u00c3\u00b4n m\u00c3\u00aa Glasgow, t\u00e1\u00bb\u2022ng s\u00e1\u00bb\u2018 b\u00e1\u00ba\u00a1ch c\u00e1\u00ba\u00a7u, t\u00e1\u00ba\u00a3i l\u00c6\u00b0\u00e1\u00bb\u00a3ng vi khu\u00e1\u00ba\u00a9n v\u00c3\u00a0 n\u00e1\u00bb\u201cng \u00c4\u2018\u00e1\u00bb\u2122 c\u00c3\u00a1c cytokine g\u00c3\u00a2y vi\u00c3\u00aam trong d\u00e1\u00bb\u2039ch n\u00c3\u00a3o t\u00e1\u00bb\u00a7y. \u00c4\u0090\u00e1\u00ba\u00b7c bi\u00e1\u00bb\u2021t, axit b\u00c3\u00a9o 8:0;3OH v\u00c3\u00a0 tryptophan l\u00c3\u00a0 hai ch\u00e1\u00ba\u00a5t c\u00c3\u00b3 li\u00c3\u00aan quan ch\u00e1\u00ba\u00b7t ch\u00e1\u00ba\u00bd nh\u00e1\u00ba\u00a5t \u00c4\u2018\u00e1\u00ba\u00bfn nguy c\u00c6\u00a1 t\u00e1\u00bb\u00ad vong, ngay c\u00e1\u00ba\u00a3 khi kh\u00c3\u00b4ng x\u00c3\u00a9t \u00c4\u2018\u00e1\u00ba\u00bfn GSC hay c\u00c3\u00a1c y\u00e1\u00ba\u00bfu t\u00e1\u00bb\u2018 \u00c4\u2018\u00c3\u00a1nh gi\u00c3\u00a1 m\u00e1\u00bb\u00a9c \u00c4\u2018\u00e1\u00bb\u2122 n\u00e1\u00ba\u00b7ng kh\u00c3\u00a1c tr\u00c6\u00b0\u00e1\u00bb\u203ac \u00c4\u2018i\u00e1\u00bb\u0081u tr\u00e1\u00bb\u2039 kh\u00c3\u00a1c.\u00c2\u00a0<\/p>\n<blockquote>\n<p>\n\t\t\t\t&#8220;Ch\u00c3\u00bang t\u00c3\u00b4i \u00c4\u2018\u00c3\u00a3 x\u00c3\u00a1c \u00c4\u2018\u00e1\u00bb\u2039nh hai nh\u00c3\u00b3m ch\u00e1\u00ba\u00a5t chuy\u00e1\u00bb\u0192n h\u00c3\u00b3a g\u00e1\u00ba\u00afn li\u00e1\u00bb\u0081n v\u00e1\u00bb\u203ai ti\u00c3\u00aan l\u00c6\u00b0\u00e1\u00bb\u00a3ng x\u00e1\u00ba\u00a5u \u00e1\u00bb\u0178 b\u00e1\u00bb\u2021nh nh\u00c3\u00a2n lao m\u00c3\u00a0ng n\u00c3\u00a3o l\u00c3\u00a0 axit b\u00c3\u00a9o v\u00c3\u00a0 tryptophan.<\/p>\n<p>Axit b\u00c3\u00a9o t\u00c4\u0192ng cao \u00e1\u00bb\u0178 b\u00e1\u00bb\u2021nh nh\u00c3\u00a2n c\u00c3\u00b3 t\u00e1\u00ba\u00a3i l\u00c6\u00b0\u00e1\u00bb\u00a3ng vi khu\u00e1\u00ba\u00a9n v\u00c3\u00a0 v\u00c3\u00a0 t\u00c3\u00acnh tr\u00e1\u00ba\u00a1ng vi\u00c3\u00aam n\u00e1\u00ba\u00b7ng h\u00c6\u00a1n, trong khi tryptophan l\u00e1\u00ba\u00a1i \u00c4\u2018\u00c6\u00b0\u00e1\u00bb\u00a3c t\u00c3\u00acm th\u00e1\u00ba\u00a5y cao \u00e1\u00bb\u0178 b\u00e1\u00bb\u2021nh nh\u00c3\u00a2n c\u00c3\u00b3 m\u00e1\u00bb\u00a9c \u00c4\u2018\u00e1\u00bb\u2122 c\u00e1\u00ba\u00a3 hai th\u00e1\u00ba\u00a5p h\u00c6\u00a1n. \u00c4\u0090i\u00e1\u00bb\u0081u n\u00c3\u00a0y g\u00e1\u00bb\u00a3i \u00c3\u00bd r\u00e1\u00ba\u00b1ng nhi\u00e1\u00bb\u0081u c\u00c6\u00a1 ch\u00e1\u00ba\u00bf sinh h\u00e1\u00bb\u008dc c\u00c3\u00b9ng c\u00c3\u00b3 th\u00e1\u00bb\u0192 \u00e1\u00ba\u00a3nh h\u00c6\u00b0\u00e1\u00bb\u0178ng \u00c4\u2018\u00e1\u00ba\u00bfn ti\u00c3\u00aan l\u00c6\u00b0\u00e1\u00bb\u00a3ng c\u00e1\u00bb\u00a7a b\u00e1\u00bb\u2021nh nh\u00c3\u00a2n lao m\u00c3\u00a0ng n\u00c3\u00a3o.&#8221;\t\t\t<\/p>\n<p>\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<cite>Ti\u00e1\u00ba\u00bfn s\u00c4\u00a9 L\u00c3\u00aa Thanh Ho\u00c3\u00a0ng Nh\u00e1\u00ba\u00adt, t\u00c3\u00a1c gi\u00e1\u00ba\u00a3 ch\u00c3\u00adnh.<\/cite>\n\t\t\t\t\t<\/p><\/blockquote>\n<p>Nghi\u00c3\u00aan c\u00e1\u00bb\u00a9u n\u00c3\u00a0y m\u00e1\u00bb\u0178 ra c\u00c3\u00a1nh c\u00e1\u00bb\u00ada t\u00c3\u00acm hi\u00e1\u00bb\u0192u s\u00c3\u00a2u h\u00c6\u00a1n v\u00e1\u00bb\u0081 c\u00c6\u00a1 ch\u00e1\u00ba\u00bf sinh h\u00e1\u00bb\u008dc \u00e1\u00ba\u00a3nh h\u00c6\u00b0\u00e1\u00bb\u0178ng \u00c4\u2018\u00e1\u00ba\u00bfn ti\u00c3\u00aan l\u00c6\u00b0\u00e1\u00bb\u00a3ng x\u00e1\u00ba\u00a5u c\u00e1\u00bb\u00a7a b\u00e1\u00bb\u2021nh nh\u00c3\u00a2n lao m\u00c3\u00a0ng n\u00c3\u00a3o. C\u00c3\u00b9ng v\u00e1\u00bb\u203ai c\u00c3\u00a1c \u00c4\u2018\u00e1\u00bb\u2018i t\u00c3\u00a1c qu\u00e1\u00bb\u2018c t\u00e1\u00ba\u00bf, nh\u00c3\u00b3m nghi\u00c3\u00aan c\u00e1\u00bb\u00a9u t\u00e1\u00ba\u00a1i OUCRU do<a href=\"https:\/\/www.oucru.org\/vi\/people\/gs-ts-guy-thwaites\/\"> GS. Guy Thwait<\/a>es, <a href=\"https:\/\/www.oucru.org\/vi\/people\/pgs-nguyen-thuy-thuong-thuong\/\">PGS. Nguy\u00e1\u00bb\u2026n Th\u00e1\u00bb\u00a5y Th\u00c6\u00b0\u00c6\u00a1ng Th\u00c6\u00b0\u00c6\u00a1ng<\/a> v\u00c3\u00a0 <a href=\"https:\/\/www.oucru.org\/vi\/people\/ts-le-thanh-hoang-nhat\/\">TS. L\u00c3\u00aa Thanh Ho\u00c3\u00a0ng Nh\u00e1\u00ba\u00adt<\/a> d\u00e1\u00ba\u00abn d\u00e1\u00ba\u00aft, \u00c4\u2018ang ti\u00e1\u00ba\u00bfp t\u00e1\u00bb\u00a5c t\u00c3\u00acm hi\u00e1\u00bb\u0192u vai tr\u00c3\u00b2 c\u00e1\u00bb\u00a7a gen di truy\u00e1\u00bb\u0081n, t\u00c6\u00b0\u00c6\u00a1ng t\u00c3\u00a1c gi\u00e1\u00bb\u00afa ch\u00e1\u00ba\u00a5t chuy\u00e1\u00bb\u0192n h\u00c3\u00b3a v\u00c3\u00a0 protein trong nhi\u00e1\u00bb\u2026m tr\u00c3\u00b9ng tr\u00c6\u00b0\u00e1\u00bb\u203ac khi \u00c4\u2018i\u00e1\u00bb\u0081u tr\u00e1\u00bb\u2039 v\u00c3\u00a0 c\u00c5\u00a9ng nh\u00c6\u00b0 s\u00e1\u00bb\u00b1 thay \u00c4\u2018\u00e1\u00bb\u2022i khi b\u00e1\u00bb\u2021nh nh\u00c3\u00a2n b\u00e1\u00ba\u00aft \u00c4\u2018\u00e1\u00ba\u00a7u \u00c4\u2018i\u00e1\u00bb\u0081u tr\u00e1\u00bb\u2039.\u00c2\u00a0<\/p>\n<p>To\u00c3\u00a0n b\u00e1\u00bb\u2122 k\u00e1\u00ba\u00bft qu\u00e1\u00ba\u00a3 nghi\u00c3\u00aan c\u00e1\u00bb\u00a9u \u00c4\u2018\u00c3\u00a3 \u00c4\u2018\u00c6\u00b0\u00e1\u00bb\u00a3c c\u00c3\u00b4ng b\u00e1\u00bb\u2018 tr\u00c3\u00aan <a href=\"https:\/\/www.cell.com\/med\/abstract\/S2666-6340(25)00130-8?uuid=uuid%3A17611bd5-5715-44ad-9760-a6eea1f2ec3a\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">T\u00e1\u00ba\u00a1p ch\u00c3\u00ad<em> Med.<\/em><\/a><\/p>\n<p><strong>\u00c4\u0090\u00e1\u00bb\u2018i t\u00c3\u00a1c nghi\u00c3\u00aan c\u00e1\u00bb\u00a9u:\u00c2\u00a0\u00c2\u00a0<\/strong><br \/>1. Trung t\u00c3\u00a2m Y khoa \u00c4\u0090\u00e1\u00ba\u00a1i h\u00e1\u00bb\u008dc Radboud, H\u00c3\u00a0 Lan<br \/>2. Trung t\u00c3\u00a2m Nghi\u00c3\u00aan c\u00e1\u00bb\u00a9u Ch\u00c4\u0192m s\u00c3\u00b3c v\u00c3\u00a0 Ki\u00e1\u00bb\u0192m so\u00c3\u00a1t B\u00e1\u00bb\u2021nh truy\u00e1\u00bb\u0081n nhi\u00e1\u00bb\u2026m, \u00c4\u0090\u00e1\u00ba\u00a1ib h\u00e1\u00bb\u008dc Padjadjaran, Bandung, Indonesia<br \/>3. Vi\u00e1\u00bb\u2021n Broad b\u00e1\u00bb\u0178i MIT v\u00c3\u00a0 Harvard, Cambridge, MA, Hoa K\u00e1\u00bb\u00b3<br \/>4. Khoa Y, \u00c4\u0090\u00e1\u00ba\u00a1i h\u00e1\u00bb\u008dc Indonesia, Jakarta, Indonesia<br \/>5. \u00c4\u0090\u00e1\u00ba\u00a1i h\u00e1\u00bb\u008dc Y khoa Ph\u00e1\u00ba\u00a1m Ng\u00e1\u00bb\u008dc Th\u00e1\u00ba\u00a1ch, Vi\u00e1\u00bb\u2021t Nam<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Tryptophan trong d\u00e1\u00bb\u2039ch n\u00c3\u00a3o t\u00e1\u00bb\u00a7y \u00c4\u2018\u00c3\u00a3 \u00c4\u2018\u00c6\u00b0\u00e1\u00bb\u00a3c x\u00c3\u00a1c \u00c4\u2018\u00e1\u00bb\u2039nh l\u00c3\u00a0 m\u00e1\u00bb\u2122t d\u00e1\u00ba\u00a5u hi\u00e1\u00bb\u2021u c\u00e1\u00bb\u00a7a nguy c\u00c6\u00a1 t\u00e1\u00bb\u00ad vong cao \u00e1\u00bb\u0178 b\u00e1\u00bb\u2021nh nh\u00c3\u00a2n lao m\u00c3\u00a0ng n\u00c3\u00a3o. Song, m\u00e1\u00bb\u2122t c\u00c3\u00a2u h\u00e1\u00bb\u008fi \u00c4\u2018\u00c6\u00b0\u00e1\u00bb\u00a3c \u00c4\u2018\u00e1\u00ba\u00b7t ra: Li\u00e1\u00bb\u2021u c\u00c3\u00a1c ch\u00e1\u00ba\u00a5t chuy\u00e1\u00bb\u0192n h\u00c3\u00b3a kh\u00c3\u00a1c c\u00c3\u00b3 th\u00e1\u00bb\u0192 \u00c4\u2018\u00c3\u00b3ng g\u00c3\u00b3p v\u00c3\u00a0o vi\u00e1\u00bb\u2021c d\u00e1\u00bb\u00b1 \u00c4\u2018o\u00c3\u00a1n k\u00e1\u00ba\u00bft qu\u00e1\u00ba\u00a3 \u00c4\u2018i\u00e1\u00bb\u0081u tr\u00e1\u00bb\u2039 kh\u00c3\u00b4ng?<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":47525,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[291,229],"tags":[219],"class_list":["post-47558","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-oucru-ho-chi-minh","category-tin-tuc","tag-noi-bat"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/test.oucru.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/47558","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/test.oucru.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/test.oucru.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/test.oucru.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/test.oucru.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=47558"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/test.oucru.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/47558\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":47573,"href":"https:\/\/test.oucru.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/47558\/revisions\/47573"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/test.oucru.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/47525"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/test.oucru.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=47558"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/test.oucru.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=47558"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/test.oucru.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=47558"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}